دریانیوز: روتاویروس مراجعه کودکان بندرعباسی به بیمارستان را ۲ برابر کرد. طبق اخباری که به تازگی منتشر شده است مراجعه کودکان با علایم اسهال و استفراغ به بیمارستان کودکان بندرعباس در مقایسه با پارسال دو برابر شده است. عامل این بیماری، روتاویروس است که موجب اسهال و استفراغ در کودکان می‌شود و در این روزها گسترش یافته است. روتاویروس یکی از شایع‌ترین علل اسهال و عفونت شدید و علت بی‌آبی شدید بدن نوزادان و کودکان است. خوشبختانه واکسن برای کمک به محافظت از کودکان در مقابل روتاویروس وجود دارد.اسهال روتا ویروسی خیلی شایع است و در بهار و زمستان بیشتر هم می‌شود. روتاویروس از طریق مدفوع افراد آلوده گسترش می‌یابد. هنگامی‌که افراد پس از تعویض پوشک آلوده نوزاد دست‌های خود را به‌خوبی نمی‌شویند یا کودکان نوپا پس از استفاده از دستشویی دست‌هایشان را شستشو نمی‌دهند، می‌توانند به‌راحتی روتا ویروس را گسترش دهند.

نوزادان و کودکان نوپا اغلب پس از دست زدن به شی‌ء آلوده دستان خود را در دهان خود قرار می‌دهند و این باعث آلودگی می‌شود اما ویروس می‌تواند از طریق آب آلوده، غذا یا حتی گاهی حتی از طریق پخش قطرات سرفه به هوا انتقال یابد. اگرچه اولین مورد ابتلای کودک به روتاویروس شدید است اما اگر کودک دوباره آلوده شود علائم روتاویروس معمولاً بسیار ملایم‌تر می‌شود. روتاویروس عفونت ویروسی است، بنابراین با آنتی‌بیوتیک درمان نمی‌شود. با این‌ وجود عفونت باید از نزدیک تحت نظارت باشد، زیرا در کودکان، اسهال می‌تواند باعث کم‌آبی بدن شود. ثبت زمان تعداد دفعاتی که کودک شما ادرار کرده است و در میان گذاشتن آن با پزشک در درمان بی‌آبی بدن مفید خواهد بود. نوزادان باید حداقل هر ۶ ساعت یک‌بار ادرار داشته باشند و نوزادان بزرگ‌تر باید حداقل هشت ساعت یک‌بار ادرار کنند. اگر فکر می‌کنید که فرزند شما دچار بی‌آبی بدن است از پزشک کمک بگیرید.

روتاویروس چگونه گسترش می‌یابد؟

روتاویروس معمولاً از طریق ویروس‌های موجود بر روی انگشتان دست و گاهی اوقات بر روی اسباب‌بازی‌ها و یا سایر اشیاء از دهان به بدن وارد می‌شود. میکروب‌ها از طریق زیر گسترش می‌یابند:
- با دست زدن به دست کسی که عفونت دارد.
- با دست زدن به چیزی که توسط یک فرد مبتلابه عفونت لمس شده است، مانند اسباب‌بازی، مبلمان و یا کانترتاپ. میکروب‌ها می‌توانند مدت زیادی بر روی سطوح زنده بمانند. کودکان می‌توانند روتاویروس را قبل و بعد از ایجاد علائم گسترش دهند. این بیماری معمولاً بین ۱ تا ۳ روز پس‌ازآنکه کسی در معرض ویروس قرار می‌گیرد شروع می‌شود. کودکانی که قبلاً آلوده‌شده‌اند ممکن است دوباره آلوده شوند. معمولاً بیماری پس از اولین ابتلا شدت کمتری دارد.

علائم و نشانه‌ها

علائم معمولاً دو یا سه روز پس‌ازاینکه کودک آلوده شد، ظاهر می‌شود. کودکان مبتلابه عفونت روتاویروس دارای تب و تهوع و استفراغ هستند و اغلب به دنبال آن دل‌پیچه و اسهال را تجربه می‌کنند. کودکان ممکن است سرفه و آبریزش بینی نیز داشته باشند. هرچند بعضی از عفونت‌های روتاویروس مثل ویروس‌های دیگر ممکن است به‌ویژه در بزرگ‌سالان علائم خاصی نداشته باشند یا بسیار کم باشند.گاهی اوقات اسهال همراه با عفونت روتا ویروس بسیار شدید است که به‌سرعت می‌تواند منجر به بی‌آبی کودک شود. با این حال گاهی هم هیچ علامتی از خود نشان نمی‌دهد، بخصوص در بزرگترها! گاهی از دست رفتن آب بدن به قدری شدید است که کودک را دچار تشنگی، تحریک‌پذیری، چشمان گود رفته، خشکی دهان و زبان، خشکی پوست و کم شدن ادرار می‌کند. به طوری که ساعت ها پوشک بچه خشک باقی می‌ماند. اگر نگران‌تان نمی‌کند بد نیست بدانید کم آبی شدید بدن حتی ممکن است منجر به التهاب کشنده مغز شود.

عوامل خطر

نوزادان و کودکان در بیشترین خطر ابتلا به عفونت روتا ویروس هستند. تا زمانی که کودکان به سن ۵ سالگی برسند تقریباً همه آن‌ها حداقل یک‌بار عفونت روتاویروسی را تجربه کرده‌اند. خطر ابتلا به اسهال روتاویروس شدید و کم‌آبی بدن در کودکان زیر ۳ سال بیشتر است. اگرچه نوجوانان و بزرگ‌سالان می‌توانند عفونت روتاویروس را بگیرند اما علائم آن‌ها معمولاً ملایم‌تر است. عفونت روتاویروس در زمستان شایع‌تر است.اما وجود واکسن روتاویروس در واکسیناسیون نوزادان و کودکان عوامل خطر این ویروس را کاهش می دهد. بدون شک وقتی کودکی دچار چنین اسهالی بخصوص از نوع شدیدش- که ممکن است به 20 بار در روز برسد- می‌شود، والدین نگران شده و می‌خواهند بیشترین تلاش را برای بهبودی او بکار بگیرند. اما متأسفانه گاهی به دلیل بی‌اطلاعی اقداماتی می‌کنند که به ضرر کودک تمام می‌شود. مثلاً مادر نباید از دادن شیر خود به کودک اسهالی خودداری کند. شیر مادر برای کودک اسهالی مانند دارو عمل می‌کند. بهتر است به این نکته توجه داشته باشید که اسهال اگر چه علامت بیماری است اما یک موهبت است که باعث دفع عامل عفونت از بدن می‌شود. بنابراین در زمان اسهال شدید بهترین راه برای نجات کودک این نیست که داروهای بند آورنده اسهال – آن هم سر خود – به او بدهید. بلکه درست این است که آنقدر مایعات به او بخورانید که کم آبی بدنش جبران شود. خوشبختانه محلول‌های آماده او- آر- اس (که بهترین درمان برای اسهال است) در تمام داروخانه‌ها بدون نسخه در دسترس است. اگر هم نمی‌تواند چیزی بخورد و زیاد استفراغ می‌کند، ابتدا حجم کمتری از مایعات را در فواصل کم به او بدهید. اگر باز هم نتوانست آن را تحمل کند، طبق توصیه پزشک از راه تزریق سرم کمبود آب بدن جبران می‌شود.

تنها لازم است که شما متوجه بوده و کودک را سریع نزد پزشک ببرید. بد نیست دوباره تاکید کنیم که تنها درمان شناخته شده برای روتاویروس در حال حاضر، تأمین آب و املاح از دست رفته بدن است و آنتی‌بیوتیک‌ها هیچ نقشی در درمان این بیماری ندارند. پس، از دادن آنتی بیوتیک بدون اطلاع پزشک خودداری کنید. بهتر است بدانید اگر پزشک لازم بداند برای افتراق این اسهال از اسهال‌های میکروبی و انگلی، آزمایش کشت مدفوع از کودک می‌گیرد؛ مصرف آنتی بیوتیک ممکن است نتیجه آزمایش راهم مخدوش کند.رئیس بیمارستان کودکان بندرعباس گفت: از مردم درخواست می‌شود همچنان به رعایت نکات بهداشتی به ویژه استفاده از ماسک و شستشوی مداوم دست‌ها توجه کنند.وی با اشاره به اینکه رعایت رژیم غذایی در این دوران و مراجعه به موقع به پزشک به بهبودی سریعتر کودک کمک می‌کند، اظهار کرد: در صورت مشاهده علایمی مانند کم شدن آب بدن، نداشتن اشک چشم، خشکی دهان، کاهش ادرار، ضعف و عطش زیاد، بیمار باید به اولین مرکز درمانی منتقل شود.

فاطمه هوشنگی/دریا