دریانیوز: طبق آمار بهداشت جهانی حدود 10 درصد از جمعیت جهان دچار نوعی معلولیت می‌باشند. به عبارت دیگر می‌توان گفت معلولان بزرگترین اقلیت جهان هستند که بر اساس این آمار در حال حاضر بیش از ۶۰۰ میلیون نفر از ساکنان جهان به علل مختلف جسمی، روانی و اجتماعی دچار ناتوانی و معلولیت می باشند. معلول به کسی گفته می شود که بر اثر نقص جسمی یا ذهنی، اختلال قابل توجهی به طور مستمر بر سلامت و کارایی عمومی، و یا در شئون اجتماعی، اقتصادی و حرفه ای او به وجود آید، به طوری که این اختلال، از استقلال فردی، اجتماعی و اقتصادی وی بکاهد.کارشناسان، انواع معلولیت ها را به چهارگروه تقسیم کرده اند. معلولان جسمی و حرکتی، ذهنی نابینایان، ناشنوایان.

معلولین در ایران دارای مشکلات متعددی هستند ازجمله :

- مشکلات درون و برون‌شهری: یکی از عمده‌ترین مشکلات معلولین مشکل حمل‌ونقل و جابه‌جایی درون و برون‌شهری است، به‌طور مثال نبود امکانات مناسب بهداشتی بین جاده‌ای برای آن‌ها، نبود امکانات در مراکز خرید و … . اما مهم‌ترین موضوع این بخش که می‌توان به آن پرداخت، نبود امکانات حمل‌ونقل درون‌شهری برای آن‌ها است. نبود صندلی‌های مناسب در مترو و بی آر تی، وجود پیاده‌روهایی با عرض کم و استفاده از مصالح نامناسب برای ساخت آن‌ها و … .
- مشکلات کار: در ایران قانونی مبتنی بر قانون ۳ درصد وجود دارد که بیان می‌کند در دستگاه‌های دولتی ۳ درصد افراد استخدامی باید از معلولین باشند اما این قانون اجرایی نمی‌شود.
- برخورد افراد جامعه : به دلیل عدم فرهنگ‌سازی برخی از معلولین سعی می‌کنند کمتر در جامعه حضور پیدا کنند.
- زندگی شخصی : معلولین در زندگی شخصی خود را افرادی سرشکسته و ناتوان می‌دانند که توان مقابله با دیگر افراد جامعه را ندارند، اما این نگرش در آن‌ها باید دچار تغییراتی شود که این تغییرات با کمک افراد خانواده و دوستان و اطرافیان آن‌ها صورت خواهد گرفت. به استعدادهایی که معلولین دارند باید توجه شود و با استفاده از آن‌ها بتوانند زندگی را از نو آغاز کرده و احساس کمبود یا مزاحمت برای دیگر افراد نداشته باشند.
- مشکلات مالی: مشکلات اقتصادی معلولین ناشی از نبود شغل مناسب و گاه هزینه‌های سنگین بازتوانی است.
- مشکلات تحصیلی: مشکلات تحصیلی معلولین شامل عدم امکانات در مدارس و دانشگاه‌ها و نگاه مردم جامعه و عدم فرهنگ‌سازی است.
- مشکلات ورزشی و رفاهی: همان مشکل نبود امکانات مناسب برای حمل‌ونقل و هزینه‌های بالای ورزش برای معلولین مانع انجام ورزش برای اکثر معلولین شده است.
- مشکلات ازدواج: کمتر کسی حاضر می‌شود با فرد معلول ازدواج کند و ازدواج دو فرد معلول نیز باهم دارای زیان‌هایی است که گاه با توجه به معلولیت افراد از مزایای آن پیشی می‌گیرد.اما مشکل دیگری که کم تر کسی به آن توجه می کند سوء استفاده از معلولین برای گدایی و تکدی کردن با تحت تاثیر قرار دادن حس ترحم و دل سوزی مردم جامعه است این امر از مصادیق معلول‌آزاری است که در این گزارش می خواهیم به این موضوع بپردازیم .تکدی‌گری یکی از معضل‌های اجتماعی در کشور و یا حتی در سطح جهان محسوب می‌شود، همیشه دیدن افرادی که با لباس‌ها و قیافه درهم و ژولیده در برابر دیدگانمان در معابر، مکان‌های پرتردد و حتی در درب منازل برای تقاضای کمک ظاهر می‌شوند، چندان خوشایند نیست و در بسیاری از اوقات باعث تکدر خاطر نیز می‌شود.شما نیز هنگام عبور از 4 راهها و خیابان های پر رفت و آمد چشمتان به افرادی خورده است که در پیاده رو ها نشسته اند، یک کاسه جلویشان است و یک کاغذ نیز کنار آن قرار دارد که در آن از شما درخواست کمک کرده اند. مطمئنا در طول روز چندین بار با این صحنه رو به رو می شوید و ممکن است بی تفاوت از کنارشان بگذرید.اما گاهی چیزی که نظر شما را جلب می کند و شما را به سمت این افراد می کشاند ویلچر و افرادی است که هر یک به دلیل معلولیتی روی آن نشسته اند و فردی نیز به عنوان سرپرست یا خانواده آنها در کنارشان نشسته اند و از شما در خواست کمک می کنند.متأسفانه بیشتر کودکان و افراد معلولی که در چهار راه‌ها اقدام به تکدی‌گری می‌کنند اتباع خارجی هستند که تعمدی درکشورشان معلول و فروخته می شوند تا به صورت سازمان یافته و حرفه‌ای گدایی کنند.

افرادی هستند که این کودکان و افراد معلول شده را خریداری و با آوردن آنها به ایران به صورت سازمان یافته در شهرهای مختلف بویژه جنوب کشور پخش می‌کنند. این افراد با قراردادن افراد معلول شده در محل‌های خاص و پررفت وآمد بویژه چهار راه‌ها با تحریک عواطف و احساسات مردم به صورت حرفه‌ای به کسب درآمد می‌پردازند. رونق بازار این متکدیان باعث شده افرادی به عنوان سرمایه گذاری به این موضوع نگاه کنند و حرفه آنان همین باشد که با تشکیل گروه‌هایی از این افراد معلول به کسب درآمد بپردازند شاید برایتان جالب باشد که آنقدر بازار این کار پر رونق است که برخی افراد که دچار معلولیت نیستند نیز خود را در نقش یک فرد معلول جا می زنند تا تاثیر بیشتری روی مردم بگذارند. مردم تصور می‌کنند با پول دادن به این گروه از بچه‌ها کار خیرخواهانه‌ای انجام می‌دهند اما این هدف گذاری به دلیل این اخلاقیات اشتباه است و باعث می‌شود سرپرست این کودکان آنها را برای پول درآوردن سرچهارراهها بفرستد.البته که جدا از اتباع خارجی و مهاجر برخی نیز توسط اعضای خانواده خود به مکان های شلوغ برده می شوند تا با تحت تاثیر قرار دادن احساسات عابران و پول گرفتن از آنها امرار معاش کنند و این دلیلی ندارد جز فقر.به نظر من بعد از مسئله سواستفاده از نوزادان برای گدایی این مورد به خودی خود قابل تامل و توجه است و باید فکری برای آن کرد .عوامل متعددی در شکل‌گیری این آسیب در جامعه موثر خواهد بود، یکی از مهم‌ترین مباحث در بحث تکدی‌گری موضوع فقر و نارسایی افراد در تامین نیازهای معیشتی است، نیازهای معیشتی افراد گاهی اقتضا می‌کند که آن‌ها به سمت تکدی‌گری کشیده شوند.

مردم، سازمان‌های مردم نهاد و به ویژه اصحاب رسانه در این زمینه نقش تاثیرگذاری دارند. باید زیرساخت‌های اقتصادی کشور به‌گونه‌ای باشد که معیشت و اشتغال مردم را تامین کند. اگر وضعیت اقتصادی در کشور مناسب نباشد، پدیده‌هایی مانند تکدی‌گری، سرقت و جرایم اقتصادی افزایش پیدا خواهد کرد.مجموعه مدیریت شهری و نیروی انتظامی نباید اجازه دهند بحث تکدی‌گری در جامعه گسترش پیدا کند. متکدیان باید بر اساس یک چارچوب شناسایی شوند، سپس اگر این افراد دارای معلولیت و از کارافتادگی هستند، مورد حمایت نهادهای متولی برای افزایش سطح رفاه قرار بگیرند. برای شناسایی نیازمندان واقعی یک چارچوب تعیین شود، افراد از کارافتاده، بی‌سرپرست، معلول، دارای اعتیاد و ... که برای تامین معیشت دست به تکدی‌گری می‌زنند، باید تحت قوانین حمایتی تحت پوشش قرار بگیرند و برای این مسئله نیز قوانین زیادی وجود دارد. بیماران و معلولانی که با استفاده از این ویژگی مردم را برای کمک تحت تاثیر قرار می‌دهند، می‌توانند برای حمایت مالی و درمانی طبق دستورالعمل‌ها تحت پوشش نهادهای حمایتی باشند. نارسایی‌های موجود در جامعه موجب ایجاد آسیب و شکل‌گیری معضلات در جامعه می‌شود، باید در این شرایط یک ساز و کار قانونمند برای حمایت از آسیب‌دیدگان این مشکلات داشته باشیم.

زینب شهید زاده/دریا